“KÜRTLERİ SEVİYORUM” SÖZÜNÜN ARDINDAKİ STRATEJİ

 ABD’ Başkanı Donald Trump, Kürtlerle ilgili yaptığı açıklamalarla Ortadoğu’da yeni bir tartışmanın kapısını araladı. Trump bir yandan “Kürtleri seviyorum, onların ölmesini istemiyorum” derken, diğer yandan İran’a karşı savaşmaları halinde bunun “harika olacağını” söylemesi büyük bir çelişki olarak yorumlandı. Peki bu sözler gerçekten bir dostluk mesajı mı, yoksa ABD’nin bölgedeki askeri ve siyasi planlarının yeni bir işareti mi? Uzmanlara göre bu açıklamalar, Ortadoğu’da yeniden gündeme gelebilecek bir vekâlet savaşı stratejisinin ipuçlarını taşıyor.

Ortadoğu tarihine bakıldığında ABD’nin farklı dönemlerde bölgedeki grupları kendi stratejik çıkarları doğrultusunda kullandığı birçok örnek görülür. Washington yönetimi çoğu zaman kendi askerlerini sahaya sürmek yerine bölgedeki yerel güçleri kullanmayı tercih etmiştir. 

Bu nedenle Trump’ın sözleri “duygusal bir destek” değil, daha çok jeopolitik bir hesap gibi görünüyor.

ORTADOĞU’DA VEKÂLET SAVAŞLARI GERÇEĞİ

Ortadoğu’da son 40 yılın en belirgin gerçeklerinden biri vekâlet savaşlarıdır. Büyük güçler doğrudan savaşmak yerine bölgesel aktörleri sahaya sürer. Bu durum geçmişte Irak’ta, Suriye’de ve Afganistan’da defalarca yaşandı. ABD, Rusya ve diğer küresel güçler çoğu zaman kendi askerlerini kaybetmemek için bölgedeki yerel unsurları askeri stratejilerinin parçası haline getirdi.

İşte bu nedenle Trump’ın “Kürtleri seviyorum” sözleri ile “İran’a karşı savaşmaları harika olur” ifadeleri birlikte değerlendirildiğinde, bazı analistler bunun bir vekâlet savaşı yaklaşımı olduğunu düşünüyor. 

Çünkü İran gibi büyük bir ülkeye karşı doğrudan Amerikan askerlerinin sahaya sürülmesi Washington açısından büyük siyasi risk anlamına geliyor.

KÜRT HALKI İÇİN TARİHİ BİR DERS

Ortadoğu tarihinde Kürtler birçok kez büyük güçlerin politikalarında önemli bir rol oynadı. Ancak aynı tarih, dış güçlere güvenmenin çoğu zaman beklenen sonucu getirmediğini de gösteriyor. Bu nedenle bölgedeki halklar için en önemli konu, dış aktörlerin sözlerinden çok uzun vadeli stratejilerine bakmak olmalı.

Bugün yapılması gereken şey, duygusal söylemlere değil gerçek politikalara dikkat etmektir. Bir lider “sizi seviyorum” diyebilir; fakat aynı anda sizi başka bir ülkeyle savaşın içine sürmek istiyorsa, bu durum mutlaka sorgulanmalıdır.